پس از بازگشت کاروان اسرای کربلا به مدینه، امام سجاد (ع) در پاسخ به پرسشی درباره سرنوشت یاران و خاندان امام حسین (ع)، با طرح پرسشی بنیادین، فلسفه وجودی قیام عاشورا را تبیین کردند.
فلسفه و برکات قیام امام حسین علیهالسلام از منظر امام سجاد علیه السلام و نگاه عزاداران حسینی به واقعه کربلا در ذیل بیان شده است.
نقل شده است که پس از حادثه عاشورا، هنگامی که امام سجاد (ع) به مدینه بازگشت، فردی به خدمت ایشان آمد و عرض کرد:
«یا ابن رسول الله! دیدید رفتید چه شد؟ راست میگفتید دیگر؟ این کاروان در حالی رفته بود که حسین بن علی (ع) در میان آنان بود و در رأسشان قرار داشت. دختر امیرالمؤمنین (ع) با عزت و سرافرازی رفته بود. عباس (ع)، دیگران، فرزندان امام حسین (ع)، فرزندان امام حسن (ع)، جوانان برجسته و زبده و نامدار بنیهاشم، همه با این کاروان رفته بودند. حالا این کاروان برمیگردد و فقط یک امام سجاد (ع) مرد در آن است.»
گفتند؛ دیدید رفتید چه شد؟
نقل شده که امام سجاد (ع) فرمود: «فکر کن اگر نمیرفتیم چه میشد؟»
بله اگر نمیرفتند، جسمها زنده میماند، اما؛
- حقیقت نابود میشد.
- روح ذوب میشد.
- وجدانها پایمال میشد.
- خرد و منطق محکوم میشد.
- در طول تاریخ، حتی نام اسلام هم نمیماند.
